فایل ویکی تمامی رشته ها فایل ویکی دروس تخصصی موفقیت پاورپوینت ارتباط با ما دانلود فایل ویکی

اطلاعیه فروشگاه

با توجه به تغییرات ایجاد شده در بانک ملی خرید زیر 5000 تومان توسط کارت بانک ملی امکان پذیر نیست برای خرید های زیر 5000 تومان لطفا از کارت های بانک های دیگر استفاده نمایید.

دانلود جزوه نور , هندسی وآینه ها

دانلود جزوه نور , هندسی وآینه ها

نور: يك موج الكترومغناطيسي است. نوري كه از خورشيد به زمين مي رسد از خلاء نيز عبور مي كند بنابراين نور (و امواج الكترومغناطيسي) براي انتشار نياز به محيط مادي (مثلاً هوا) ندارند. منابع توليد نور چشمه هاي نور هستند. اگر نور از يك روزنه باريك بتابد و جسم كدري را در مقابل آن قرار دهيم فقط سايه كامل خواهيم داشت (نيم سايه نداريم).

چشمه نقطه اي: در شكل مقابل جسم كدري به طول AB را در فاصله P از يك چشمه نقطه اي قرار داده ايم سايه اين جسم در فاصله q از چشمه نقطه اي تشكيل شده است طول اين سايه  مي باشد. از تشابه مثلثي مي توان نوشت:

اگر جسم، گرد باشد  قطر سايه و AB قطر جسم مي باشد. در ضمن اگر مساحت جسم S و مساحت سايه آن  باشد مي‌توان نوشت:

H مثال 1: يك مداد 8cm را در فاصله 12cm از چشمه نقطه اي و 24cm از ديوار قرار مي دهيم طول سايه مداد چند سانتي متر است؟ اگر بخواهيم مساحت سايه مداد 4 برابر مساحت مداد باشد، آنرا بايد چند سانتي متر جابجا كنيم؟

چشمه گسترده: هرگاه قطر چشمه نور از حالت نقطه اي بزرگتر باشد (مثلاً لامپ يا خورشيد) آنگاه پرتوهاي نور از محدوده وسيعتري منتشر مي شود و علاوه بر سايه كامل، نيم سايه نيز خواهيم داشت. نيم سايه مرز بين سايه كامل و قسمت كاملاً روشن پرده است در شكل زير قطر چشمه نور (قرص روشن) d و قطر جسم كدر AB است و نيم سايه را با N نمايش مي دهيم. پرتوهايي كه از لبه چشمه به لبه هاي جسم به طور مستقيم ترسيم مي شوند محدوده سايه و پرتوهايي كه به طور ضربدري ترسيم شده اند محدوده نيم سايه را مشخص مي كنند روابط زير از تشابه مثلثي بدست مي آيند.

H مثال 2: يك جسم كدر به طول 10cm در فاصله 8cm از يك چراغ قوه به قطر 5cm قرار دارد پهناي نيم سايه و سايه روي ديواري كه تا چشمه گسترده 24cm فاصله دارد چند سانتي متر است؟

H مثال 3: يك توپ فوتبال زير لامپ كوچكي كه از سقف آويزان است قرار دارد و سايه و نيم سايه آن روي زمين تشكيل شده است. اگر توپ را به زمين نزديك كنيم پهناي سايه و نيم سايه چه تغييري مي كنند؟

H مثال 4: جسم كدري را در مقابل يك چشمه گسترده قرار داده ايم سايه و نيم سايه آن روي پرده تشكيل شده است اگر قطر چشمه از قطر جسم كوچكتر باشد و پرده را به جسم نزديك كنيم پهناي سايه و نيم سايه چه تغييراتي مي كند؟

آينه هاي كروي:

1- آينه كاو يا مقعر: اين نوع آينه شبيه يك نيم كره است و سطح داخلي آن بازتاينده نور و براق مي باشد (مثل چراغ جلوي اتومبيل) و پشت آن جيوه اي و تيره مي‌باشد. مركز اين آينه همانند مركز نيم دايره بوده و آنرا با c نمايش مي دهيم نقطه اي كه وسط راس آينه و مركز مي باشد كانون نام دارد كه آنرا با F نشان مي دهيم. فاصله بين كانون تا راس فاصله كانوني است (f) و فاصله مركز تا راس آينه شعاع است(R). بنابراين R=2f مي باشد فاصله اي كه بعد از نقطه C رو به خارج از نيم كره وجود دارد (خارج از مركز) نام دارد.

انواع تصاوير در آينه كاو: به طور كلي هر تصويري كه در پشت آينه تشكيل شود مجازي بوده و آنرا با نقطه چين نمايش مي دهيم اين نوع تصاوير هميشه مستقيم هستند و تصاويري كه در جلوي آينه تشكيل مي شوند حقيقي و وارونه مي باشند. در شكل زير جسمي را در فاصله بسيار نزديك به راس آينه كاو قرار مي دهيم و آنرا به تدريج از آينه دور مي كنيم. شش تصوير مختلف ساخته مي شوند.

1- اگر جسم در فاصله كانوني باشد (بين كانون و راس) تصويرش مجازي و مستقيم و بزرگتر از جسم در پشت آينه تشكيل مي شود.

2- اگر جسم روي كانون باشد تصويرش در بي نهايت است.

3- اگر جسم بين كانون و مركز باشد تصويرش حقيقي و وارونه و بزرگتر در خارج از مركز تشكيل مي شود.

4- اگر جسم روي مركز باشد تصويرش هم اندازه و وارونه در مركز بصورت حقيقي تشكيل مي شود.

5- اگر جسم خارج از مركز باشد تصويرش حقيقي و وارونه و كوچكتر بين كانون و مركز تشكيل مي شود.

6- اگر جسم در فاصله اي بسيار دور (بي نهايت دور) باشد تصويرش حقيقي و وارونه و كوچكتر در كانون تشكيل مي شود.

بررسي حالت 1: اين حالت تنها حالتي است كه تصوير مجازي و مستقيم است هرگاه تصوير مجازي باشد آنرا در فرمول با علامت منفي نشان مي دهيم. فاصله جسم از راس آينه P و فاصله تصوير از راس آينه q مي باشد.

اگر طول جسم وتصوير به ترتيب AB و  باشد رابطه اي مانند آنچه كه براي چشمه نقطه اي ياد گرفتيم مي توان بر آن نوشت كه در تمام انواع آينه ها و عدسي ها و براي تمام تصاوير صدق مي كند.

H مثال 5: فاصله كانوني آينه مقعري 12cm است. اگر شي را در فاصله 8cm آن قرار دهيم، تصوير ….... و در فاصله ..….. سانتي متري از آينه تشكيل مي‌شود. (سراسري تجربي 83)

1) حقيقي- 24       2) مجازي- 24           3) حقيقي-36         4) مجازي-36

H مثال 6: شمعي به طول 9cm در فاصله 6cm از راس آينه كاوي به شعاع 72cm قرار دارد اگر طول تصوير مستقيم آن 27cm باشد اين تصوير در چند سانتي متري راس آينه تشكيل شده است؟

بزرگنمايي: آينه‌ها معمولاً طول تصوير را از جسم بزرگتر يا كوچكتر نشان مي‌دهند. اگر بخواهيم بدانيم كه يك آينه تصوير را بزرگتر از جسم و يا كوچكتر از آن نشان مي‌دهد به بزرگنمايي آينه دقت مي كنيم. كه نسبت طول تصوير را به طول جسم نشان مي دهد.

تذكر: اگر بگويند طول تصوير (مثلاً) 3 بار بزرگتر از طول جسم است بزرگنمايي عدد 3 است و اگر بگويند طول تصوير 3 بار كوچكتر از طول جسم است  است.

J نكته 1: فاصله جسم از تصوير مجازي آن مطابق شكل زير p+q است. در ضمن چون در موقعيت 1 طول تصوير از طول جسم بزرگتر است  پس m >1 است.

H مثال 7: فاصله جسمي از تصوير مستقيم آن در آينه مقعر 24cm است اگرطول تصوير 3 بار بزرگتر از طول جسم باشد شعاع آينه چند سانتي متر است؟

بررسي موقعيت 3: در اين موقعيت تصوير حقيقي و مثبت است سپس هرگاه تصوير حقيقي باشد مي توان نوشت:

در موقعيت 3 تصوير از جسم بزرگتر است بنابراين (q>p) مي باشد پس بزرگنمايي عددي است كه از واحد بزرگتر است و فاصله جسم از تصوير مطابق شكل q-p مي‌باشد.

H مثال 8: طول جسم و تصوير حقيقي آن در يك آينه كاو به ترتيب 10cm و 30cm است اگر اين جسم در فاصله 20cm از راس آينه قرار گيرد فاصله كانوني آينه چند سانتي متر است؟

H مثال 9: فاصله جسمي از تصوير حقيقي آن 30cm است اگر طول تصوير در آينه كاو 4 برابر طول جسم باشد شعاع آينه چند سانتي متر است؟

بررسي موقعيت 4: همانطوريكه از شكل پيداست در اين حالت طول جسم با طول تصوير برابر است بنابراين (q=p) و (m=1) خواهد بود پس هرگاه جسم روي مركز باشد ‍(P=R) تصويرش با جسم فاصله اي ندارد.

بررسي موقعيت 5: در اينحالت طول تصوير حقيقي از طول جسم كوچكتر است و فاصله جسم از تصوير (p-q) است. مقداربزرگنمايي از عدد يك كوچكتر خواهد بود.

J نكته 2:

H مثال 10: شعاع يك آينه كاو 16cm و فاصله جسم تا آينه 40cm است بزرگنمايي چند است؟

بررسي موقعيتهاي 2و6: در موقعيت 2 تصوير در بي نهايت و در موقعيت 6 تصوير روي كانون است بنابراين بدون نياز به فرمول و محاسبه پاسخ بدست مي آيد.

J نكته 3:

تركيب موقعيتها: وقتي جسمي را در مقابل آينه جابجا مي كنيم ممكن است آنرا از موقعيت 3 به 4 و يا از 4 به 5 جابجا كرده باشيم اگر بزرگنمايي در دو موقعيت جداگانه را با  و فاصله قبلي و جديد جسم تا آينه را با  نمايش دهيم، با توجه به رابطه  مي‌توانيم از رابطه  استفاده كنيم زيرا f در هر دو حالت يكسان است.

H مثال 11: طول تصويرحقيقي جسمي در آينه مقعر دو برابر طول جسم است. اگر فاصله بين جسم و آينه را 4cm بيشتر كنيم، طول تصوير با طول جسم برابر مي‌شود فاصله كانوني آينه چند سانتي متر است؟ (سراسري رياضي 82)

H مثال 12: در يك آينه كاو بزرگ نمايي  است اگر جسم را به اندازه 12cm به آينه نزديك كنيم بزرگنمايي  مي شود فاصله كانوني آينه چند سانتي متر است؟

فرمول نيوتن: اگر فاصله جسم از كانون a و فاصله تصويرش تا كانون  باشد در تمام آينه ها و عدسي ها مي توان از رابطه روبرو استفاده كرد.

H مثال 13: فاصله جسمي از كانون آينه كاو 1cm و فاصله تصويرش تا كانون 9cm است شعاع اين آينه چند سانتي متر است؟

چگونگي تغييرات تصوير در اثر جابه‌جايي جسم:

1- در تمام آينه‌ها (كاو و كوژ) جسم و تصوير نسبت به هم ناهمسو حركت مي‌كنند. مثلاً اگر جسم به سمت راست حركت كند تصويرش رو به چپ حركت مي‌كند.

2- از هر نقطه‌اي جسم را به كانون آينه نزديك كنيم تصويرش بزرگتر مي شود و اگر جسم از كانون دورشود تصوير كوچكتر مي‌شود.

3- اگر جسم را از بي نهايت تا مركز بياوريم تصوير از كانون تا مركز جابجا مي‌شود و اين حركت(جسم و تصوير) هم‌زمان است بنابراين جسم كه بايد ازبي‌نهايت تا مركز (يعني مسافت بسيار بيشتري نسبت به مسافت تصوير) بپيمايد بايد سرعت انتقال آن از سرعت انتقال تصوير بيشتر باشد.

4- اگر جسم از مركز به كانون بيايد تصويرش به طور همزمان (ولي با سرعتي بسيار بيشتر) از مركز به بي نهايت مي رود.

5- اگر جسمي را از بي نهايت دور تا راس آينه كاو جابه‌جا كنيم تصوير يك بار تغيير جهت مي دهد (از حالت وارونه به مستقيم).

H مثال 14: جسمي را از موقعيت  در مقابل آينه كاو تا كانون جابه‌جا مي كنيم تصوير چگونه جابه‌جا مي شود؟ اگر f تا  جابه‌جا شود چطور؟

آينه كوژ يا محدب: سطح خارجي اين آينه بازتابنده نور است. ميدان ديد اين نوع آينه از انواع كاو و آينه تخت بيشتر است به همين دليل آنرا در پيچ تند جاده ها قرار مي دهند و همينطور در آينه هاي اتومبيل كاربرد دارد. فقط يك تصوير مجازي و كوچكتر دارد كه در فاصله كانوني پشت آينه زنداني است يعني فقط از كانون تا راس مي تواند جابه‌جا شود اين تصوير كه از جسم كوچكتر است مجازي و مستقيم است. در اين آينه كانون نيز مجازي و منفي است زيرا در پشت آينه قرار دارد. فاصله جسم از تصوير مطابق شكل p+q است.

در ضمن مي توانيم از رابطه  در آينه كوژ استفاده كنيم.

J نكته 4:

H مثال 15: جسمي را در فاصله 30cm از راس يك آينه منحني قرار مي دهيم طوري كه طول تصوير نصف طول جسم باشد شعاع آينه چند سانتي متر است؟

 H مثال 16: اگر جسمي را در فاصله p از راس يك آينه محدب قرار دهيم بزرگنمايي آن  مي شود p چند f است؟

H مثال 17: جسمي كوچك در فاصله بسيار دور از آينه محدبي قرار دارد (موقعيت الف) آنرا مطابق شكل زير به (موقعيت ب) مي‌آوريم يعني آنرا به نقطه اي مثل f در جلوي آينه منتقل مي كنيم تصوير چگونه جابه‌جا مي شود؟

رسم پرتوهاي نور: از قواعد زير مي توانيم محل تشكيل تصاوير را بدست آوريم.

1- هرگاه پرتوي موازي محور اصلي آينه كاو بتابد پس از برخورد به آينه از كانون عبور مي كند اما در آينه كوژ امتداد فرضي آن از كانون مي گذرد.

2- عكس قاعده اول نيز صادق است يعني اگر پرتوي از كانون عبور كند (و يا امتدادش از كانون بگذرد) موازي محور اصلي باز مي‌گردد.

3- اگر پرتوي از مركز عبور كند و يا امتداد آن از مركز بگذرد پس از برخورد به آينه مجدداً به مركز باز مي تابد يعني بر همان مسير اوليه اي كه آمده بود منطبق مي‌شود و نقش شعاع دايره را پيدا مي كند.

آينه هاي تخت: تصويري كه در اين نوع آينه ها ايجاد مي شود مجازي مستقيم و در پشت آينه طوري تشكيل مي شود كه اولاً هم اندازه جسم باشد و ثانياً فاصله تصوير تا آينه برابر فاصله جسم تا آينه باشد.

قوانين بازتاب نور: 1- پرتوهاي تابش و بازتاب و خط عمود فرضي هر سه در يك صفحه قرار دارند. 2- زاويه تابش برابر است با زاويه بازتاب.

هرجا پرتو نور به سطح آينه برخورد كرد خط عمود فرضي را ترسيم مي كنيم، زواياي تابش و بازتاب از اين خط جدا مي شوند يعني زوايايي كه در دو طرف خط عمود هستند تابش و بازتاب محسوب مي شوند.

شامل 19 صفحه فایل word قابل ویرایش


اشتراک بگذارید:


پرداخت اینترنتی - دانلود سریع - اطمینان از خرید

پرداخت هزینه و دریافت فایل

مبلغ قابل پرداخت 2,000 تومان
عملیات پرداخت با همکاری بانک انجام می شود

درصورتیکه برای خرید اینترنتی نیاز به راهنمایی دارید اینجا کلیک کنید


فایل هایی که پس از پرداخت می توانید دانلود کنید

نام فایلحجم فایل
jozveh_726000_1768.zip53.1k





آخرین محصولات فروشگاه